امروز جایی بودم که بحث سر این بود که این طوقها و قمه زدنها و گلمالی کردنها و قربانی کردنها و غیره همه باعث میشود خارجیها سوء استفاده کنند و به ضرر دین تمام میشود. همه اینها را فیلمبرداری میکنند و در کشورشان پخش میکنند و میخندند!
البته تا حدودی با برخی کارها که بدعت به حساب بیاید مخالفم، اما وقتی صحبت از اینها بود، من به این آیه فکر میکردم:
وَ نُنَزَّلُ مِنَ القُرانِ ما هُوَ شِفاءٌ وَ رَحمةٌ للمُؤمِنینَ وَ لا یَزیدُ الظّالِمینَ الاّ خَساراً
[از قرآن چیزی نازل میکنیم که برای مؤمنین، شفا و رحمت است و برای ظالمین چیزی جز خسران نیست]
دقت کنید: از قرآن یک چیز واحد بیرون بیاید (برداشت شود) در حالی که برای دو دسته انسان دو تأثیر مختلف داشته باشد: برای یکی شفا و رحمت و برای دیگری خسران!
فکر میکنم حکم عزاداریهای ما هم همین است. در بین خودمان، اینها به معنی ارادت مردم به اباعبدالله (علیه السلام) است و باعث تحکیم عشقمان به ایشان، اما همین موضوع، برای ظالمین عالم، خسران است.
چه خسرانی؟
خسران از این بیشتر که به جای نمایش عشق و ارادت مردم به امامشان و تفسیر اینکه امام حسین که بود و چرا آن واقعه را آفرید، بیایند از همین واقعه زیبا، برخی وفایع را نشان دهند و خود و مردمشان را بیش از گذشته از راه حق دور کنند؟ چه خسرانی بیشتر از اینکه انسان دنبال دلیلی بگردد که به خودش ثابت کند که حالا که به راه حق نمیرود، خوب کاری میکند!! به خودش ثابت کند که حق دارد که گمراه است!!
خوب، نتیجهاش میشود همین که هر روز مردم دنیا پستتر و گمراهتر از دیروز میشوند.
اصلاً فکر میکنم خاصیت حق همین است.
یعنی هر حقی در هر نقطهای از جهان، برای اهل ایمان، موجب تحکیم ایمان و برای اهل کفر و ظلم، باعث کفران و گمراهی بیشتر میشود.
و یا در مسائل سیاسی در کشور خودمان، بارها یاد این آیه افتادهام! بارها دیدهام که یک گروه که بر همه واضح است که گمراه هستند، از رفتار حق سوء استفاده میکنند تا خودشان را گمراهتر کنند! عجیب است! مثلاً زمانی بود که در بحث تقلید، این قضیه اتفاق افتاد. گروه حق «تقلید» را نماد روشنی از عقلانیت و هدایت میداند. گروه حق معتقد است که همانطور که در مسائل پزشکی و در هر مسأله فنی از دکتر و صاحب فن تقلید میکنیم باید در مسائل دینی نیز برای گمراه نشدن از یک مرجع، تقلید کنیم. اما گروه فاسد، همین موضوع را دستآویز قرار داده بود و برای گمراهتر کردن خودش میگفت: تقلید یعنی استفاده نکردن از عقل!!! «تقلید» برای مؤمنین هدایت بوده و هست و برای کافران، گمراهی و خسران.
حتی در روایات داریم که «بیماری» برای اهل ایمان، نوعی غفران و بخشش است و برای اهل کفر، نوعی عذاب. حالا چه برسد به قرآن و عزاداری.
البته:
البته مؤمن باید مراقب سوء استفادهها نیز باشد.
فکر میکنم پیش از این، این قضیه را گفته بودم:
در تفسیر یکی از آیات داریم که:
تفسیر نمونه ، جلد۱، صفحه : ۳۸۴
((ابن عباس)) مفسر معروف نقل مى کند: مسلمانان صدر اسلام هنگامى که پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلم ) مشغول سخن گفتن بود و بیان آیات و احکام الهى مى کرد گاهى از او مى خواستند کمى با تانى سخن بگوید تا بتوانند مطالب را خوب درک کنند، و سؤالات و خواسته هاى خود را نیز مطرح نمایند، براى این درخواست ((راعنا)) که از ماده ((الرعى )) به معنى مهلت دادن است به کار مى بردند: یا رسول الله! راعِنا!
ولى یهود همین کلمه راعنا را از ماده ((الرعونه )) که به معنى کودنى و حماقت است استعمال مى کردند (در صورت اول مفهومش این است به ما مهلت بده ولى در صورت دوم این است که ما را احمق کن!).
گفتهاند که یهودیان آن زمان، در جمع خودشان که بودند، این موضوع را نقل میکردند که: «مردم دور محمد جمع میشوند و میگویند: ما را احمق کن!!»
به خاطر همین یک کلمه، آیه نازل شد که البته امروزه بخشی از سیاست کلی یک نظام اسلامی را مشخص میکند:
یَأَیُّهَا الَّذِینَ ءَامَنُوا لا تَقُولُوا رَاعِنَا وَ قُولُوا انظرْنَا وَ اسمَعُوا وَ لِلْکفِرِینَ عَذَابٌ أَلِیمٌ
ای کسانی که ایمان آوردهاید، دیگر نگویید «راعِنا». در عوض بگویید «اُنظُرنا» (به ما نگاه کن) و آنچه دستور دادهایم، گوش فرا دهید و بدانید که برای کافرین عذابی دردناک خواهد بود.
شاید به همین دلیل باشد که خیلی از علما با اصل این نوع عزاداریها مخالفت نکردهاند بلکه جایی که سوء استفاده بشود، آنجا این کار را ممنوع کردهاند که فکر میکنم ترکیب این دو آیه که عرض کردم همین میشود. یعنی اصل موضوع (اگر بدعت نباشد) مشکلی ندارد اما اگر سوء استفادهای در کار باشد باید در آن شرایط به نوع دیگری آنرا انجام داد که مورد سوء استفاده نباشد: بگویید «اُنظُرنا».
دیدگاههای تازه